“Mwen fè tèt mwen tounen tout bagay pou tout moun, pou m ka sove kèk nan tout mwayen.
Pou Jwif yo, mwen te vin tankou yon Jwif, pou m te ka genyen Jwif yo; pou moun ki anba lalwa, tankou moun ki anba lalwa—menm si mwen menm mwen pa anba lalwa—pou m te ka genyen moun ki anba lalwa.
Pou moun ki san lalwa yo, tankou moun ki san lalwa—menm si mwen pa san lalwa Bondye a, men mwen anba lalwa Kris la—pou m te ka genyen moun ki san lalwa yo.
Pou moun ki fèb yo, mwen te vin fèb, pou m te ka genyen moun ki fèb yo. Mwen fè tèt mwen tounen tout bagay pou tout moun, pou m ka sove kèk nan tout mwayen.
Kounye a, mwen fè tout bagay sa yo pou Levanjil la, pou m ka pataje nan benediksyon li yo.”
-1 Korentyen 9:19-23
Nan 1 Korentyen 9:22, Apot Pòl di: “Mwen fè tèt mwen tounen tout bagay pou tout moun, pou m ka sove kèk nan tout mwayen.” Deklarasyon sa a rezime yon prensip vital pou misyon ak evanjelizasyon transkiltirèl: kontekstualizasyon. Sepandan, li esansyèl pou nou konprann kisa kontekstualizasyon ye, e pi enpòtan toujou, kisa li pa ye.
Kè Pòl pou Levanjil la
Motivasyon prensipal Pòl se te delivrans lòt moun. Li te anvi sove moun anba kòlè Bondye a epi prezante yo nan lavi etènèl yo jwenn nan Kris la. Pasyon sa a te alimente ministè li a epi li te fòme apwòch li nan diferan gwoup moun yo.
Adaptasyon pou Koneksyon
Pòl te konprann ke pou l kominike levanjil la efektivman, li te bezwen adapte metòd li ak apwòch li. Li te dispoze soti nan zòn konfò kiltirèl li pou l konekte ak moun ki te diferan de li. Nou wè sa nan egzanp li yo.
Fèb pou genyen moun ki fèb yo: Pòl te idantifye ak moun ki t ap lite, li te rankontre yo kote yo te ye a ak konpasyon ak konpreyansyon.
Jwif pou genyen Jwif yo: Li te itilize koutim, lang, ak agiman Jwif yo pou kominike efektivman ak pwòp pèp li a.
Anba lalwa/pa gen lalwa: Li te adapte prezantasyon levanjil la pou moun ki te toujou obsève Lwa Moyiz la ak moun ki te deyò Lwa Moyiz la, li te rekonèt pwen depa diferan yo ak kad kiltirèl yo.
1 Korentyen 9:19-23 (ak yon Kontèks Pi Laj)
Pou pi byen konprann apwòch Pòl la, ann egzamine 1 Korentyen 9:19-23 an detay, lè nou konsidere kontèks pi laj li nan 1 Korentyen 9.
Kontèks 1 Korentyen 9: Li esansyèl pou nou konprann ke 1 Korentyen 9 pa sèlman sou adaptasyon kiltirèl jeneral. Se sou Pòl ki te dispoze limite dwa apostolik li yo pou Levanjil la. Pòl te gen dwa pou legliz yo te sipòte l finansyèman, pou l te vwayaje ak yon madanm, epi pou yo te respekte l kòm yon apot. Sepandan, li te souvan chwazi pa egzèse dwa sa yo si sa ta anpeche resepsyon levanjil la. Seksyon sa a eksplore tansyon ki genyen ant libète Pòl nan Kris la ak limitasyon pwòp tèt li pou Levanjil la.
Esklavaj Volontè (v. 19): “Paske, menm si mwen lib devan tout moun, mwen fè tèt mwen tounen esklav tout moun, pou m ka genyen plis moun toujou.” Pòl mete aksan sou libète li (“lib devan tout moun”) men li chwazi vin yon “esklav” (Grèk: doulos, esklav) pou tout moun. Sa a mete aksan sou nati volontè nan pwòp tèt li-limitasyon li ak dezi li pou “genyen plis moun toujou” (Grèk: kerdainō, genyen). Sa a prepare etap la pou egzanp espesifik adaptasyon ki swiv yo.
Adaptasyon a Gwoup Espesifik (vv. 20-22): Pòl bay plizyè egzanp sou fason li te adapte apwòch li:
“Pou Jwif yo, mwen te vin tankou yon Jwif”: Li te akomode koutim ak sansiblite Jwif yo pou konekte ak pwòp pèp li a.
“Pou moun ki anba lalwa yo, mwen te vin tankou moun ki anba lalwa”: Li te gen rapò ak moun ki te toujou obsève Lwa Moyiz la, menm si li menm li pa t mare ak li.
“Pou moun ki san lalwa yo, mwen te vin tankou moun ki san lalwa”: Li te adapte pou payen yo, ki pa t anba Lwa Moyiz la, pandan li te klarifye ke li “pa san lalwa Bondye a men anba lalwa Kris la” (v. 21). Sa a se yon klarifikasyon enpòtan, ki mete aksan sou ke li pa t abandone estanda moral Bondye yo. Pòl te konprann ke li pa t mare ankò ak lwa Moyiz la nan okenn fason, e kounye a li t ap viv anba otorite Kris la. Lwa Kris la.
“Pou moun ki fèb yo, mwen te vin fèb”: Pòl te idantifye ak moun ki t ap lite nan lafwa oswa nan lòt fason, li te montre senpati ak sansiblite.
“Mwen fè tèt mwen tounen tout bagay pou tout moun”: Sa a se akimilasyon egzanp Pòl yo, ki mete aksan sou limit adaptabilite li. Sa pa vle di li te adopte tout konpòtman oswa kwayans, men li te dispoze ajiste style kominikasyon li, referans kiltirèl li, ak apwòch jeneral li pou konekte ak divès gwoup.
“Pou m ka sove kèk nan tout mwayen”: “Nan tout mwayen” (Grèk: pantōs) mete aksan sou detèminasyon ak pèseverans Pòl. Li te dispoze itilize tout metòd ki apwopriye etikman pou l te rive jwenn moun. “Sove kèk” (Grèk: sōzō) mete aksan sou objektif final Pòl: delivrans moun. Li rekonèt ke se pa tout moun ki pral reponn a levanjil la, men li kondwi pa espwa pou sove otan ke posib.
Objektif Adaptasyon (v. 23): “Mwen fè tout bagay sa yo pou Levanjil la, pou m ka pataje nan benediksyon li yo.” Motivasyon Pòl la deklare klèman: tout se “pou Levanjil la.” Li vle pou lòt moun “pataje nan benediksyon li yo.”
Avètisman Enpòtan: Mesaj San Chanjman
Li absoliman esansyèl pou nou mete aksan sou ke kontekstualizasyon pa sou chanje mesaj la. Pòl pa janm konpwomi verite santral Levanjil la ak lafwa kretyen an. Li te adapte metòd li yo, men mesaj la te toujou rete menm jan an:
Nati Bondye: Sentete li, lanmou li, ak jistis li.
Pechèz limanite: Bezwen nou pou delivrans.
Pèsonaj ak travay Jezikri: Divinite li, lanmò li, rezirèksyon li, ak Seyè li.
Delivrans pa lagras atravè lafwa: Pa pa zèv moun.
Otorite Ekriti yo: Bib la kòm Pawòl enspire ak enfayib Bondye a.
Poukisa Kontekstualizasyon Enpòtan
Kominikasyon Efikas: Mesaj levanjil la dwe konprann pou yo resevwa li. Kontekstualizasyon pon diferans kiltirèl ak lengwistik, sa ki fè mesaj la klè ak aksesib.
Relevans pou Lavi: Kontekstualizasyon demontre relevans levanjil la pou lavi ak eksperyans espesifik moun yo. Li montre yo ke mesaj la pa abstrè men pwofondman pèsonèl ak transfòmatif.
Yon Aksyon Lanmou: Kontekstualizasyon se yon aksyon lanmou. Li reflete yon volonte pou ale pi lwen, pou aprann ak adapte, pou konekte ak moun epi montre yo ke yo gen valè epi yo konprann yo.
Evite “Boul la”
Moun ki diskite kont kontekstualizasyon, aparamman, pa dakò ak Apot Pòl isit la, e gen plis chans pou yo manke eksperyans nan angaje yo ak moun ki diferan de yo. Yo ka bloke nan yon “boul” nan sipozisyon kiltirèl, kote pwòp fason yo panse ak konpòte yo konsidere kòm nòm nan, ak lòt kilti yo konsidere kòm etranj oswa mal. Ministè transkiltirèl efikas mande pou yon volonte pou soti nan “boul” sa a epi aprann konprann kijan lòt moun panse ak opere pa lanmou pou yo ka rive jwenn yo.
Konklizyon
Kontekstualizasyon se yon prensip vital pou misyon yo. Se sou kominike fidèlman levanjil imuiabl la nan yon fason ki kiltirèlman enpòtan ak konpreyansib. Li mande sansiblite, imilite, sakrifis, ak yon volonte pou adapte. Sepandan, li pa dwe janm konpwomi verite santral Levanjil la ak lafwa kretyen an. Lè yo fè li kòrèkteman, jan Pòl montre nou, li se yon zouti pwisan pou rive nan mond lan ak Levanjil Jezikri a.
